Neuropathie aan de voeten: informatie en behandeling

Symptomen van neuropathie aan de voeten

Neuropathie aan de voeten kan zich op verschillende manieren uiten. Veelvoorkomende klachten zijn tintelingen, een branderig of prikkelend gevoel, gevoelloosheid en soms scherpe of stekende pijn. Deze symptomen zorgen ervoor dat dagelijkse activiteiten zoals lopen en staan belastend kunnen worden. Verder kan verlies van gevoel leiden tot verminderde bescherming van de voeten, waardoor wondjes of drukpunten sneller over het hoofd worden gezien en kunnen complicaties ontstaan.

Voorkomende symptomen

• Tintelingen of ‘prikkelingen’ in de tenen of voetzolen
• Brandende pijn of een zeurend gevoel
• Gevoelloosheid, vooral in de voetpunten
• Verhoogde gevoeligheid voor temperatuur
• Veranderingen in de huid zoals droogheid of verkleuring

Het herkennen van deze symptomen is belangrijk voor vroegtijdig ingrijpen.

Diagnostiek in Nederland

De diagnose neuropathie aan de voeten begint meestal met een uitgebreide medische anamnese en lichamelijk onderzoek. Artsen in Nederland maken gebruik van speciaal neurologisch onderzoek om te bepalen welke zenuwen zijn aangedaan. Belangrijke diagnostische hulpmiddelen zijn:

• Zenuwgeleidingsonderzoek (ENG): meet de snelheid en sterkte van zenuwimpulsen
• Elektromyografie (EMG): registreert spieractiviteit en helpt de mate van zenuwschade vast te stellen
• Klinische testen voor gevoel, kracht en reflexen

Daarnaast wordt gekeken naar onderliggende oorzaken zoals diabetes mellitus, vitaminetekorten, alcoholgebruik, auto-immuunziekten of medicijngebruik. In sommige gevallen kan verder bloedonderzoek of beeldvorming, zoals MRI, worden ingezet.

Oorzaken van neuropathie aan de voeten

Neuropathie kent diverse oorzaken. In Nederland is diabetes de meest voorkomende risicofactor. Chronisch hoge bloedsuikerspiegels beschadigen de zenuwen geleidelijk, wat leidt tot diabetische neuropathie.

Andere oorzaken zijn:

• Chronisch alcoholgebruik
• Infecties zoals HIV of Lyme
• Bepaalde medicijnen, bijvoorbeeld chemotherapie
• Erfelijke neuropathieën
• Vitaminetekorten (bijvoorbeeld vitamine B12)
• Auto-immuunziekten

Soms blijft de oorzaak onbekend, dan spreekt men van idiopathische neuropathie.

Behandelmethoden

De behandeling van neuropathie richt zich enerzijds op het omgaan met symptomen en anderzijds op het aanpakken van onderliggende oorzaken. Omdat neuropathie vaak voortkomt uit chronische aandoeningen, is een multidisciplinaire aanpak gangbaar binnen de Nederlandse gezondheidszorg.

Medicamenteuze behandeling

Voor pijnklachten kunnen artsen pijnstillers voorschrijven, variërend van paracetamol tot sterkere neuropathiepijnen medicatie zoals bepaalde antidepressiva (amitriptyline, duloxetine) en anti-epileptica (gabapentine, pregabaline). Deze middelen verlichten de pijn door invloed op het zenuwstelsel.

Fysiotherapie en beweging

Fysiotherapie speelt een grote rol om de mobiliteit te behouden of verbeteren. Oefeningen richten zich op balans, spierkracht en coördinatie. Dit kan helpen vallen te voorkomen en de zelfstandigheid te vergroten.

Neuromodulatie

In sommige Nederlandse ziekenhuizen wordt neuromodulatie toegepast, bijvoorbeeld via spatiale elektrische stimulatie (spinal cord stimulation). Hierbij worden elektrische impulsen gebruikt om pijnsignalen te onderdrukken.

Preventie van voetproblemen

Specifieke aandacht is er voor preventie van complicaties zoals zweertjes en infecties. Dit is vooral belangrijk bij diabetespatiënten. Regelmatig voetenonderzoek, goede voetverzorging, en het dragen van geschikt schoeisel zijn standaardingrediënten van preventie.

Aanvullende therapieën

Hoewel minder wetenschappelijk onderbouwd, worden alternatieve behandelingen als acupunctuur, mindfulness en ontspanningstechnieken soms toegepast in aanvulling op reguliere zorg.

Typische kosten in Nederland (2026)

Bij de behandeling van neuropathie aan de voeten kunnen de kosten sterk variëren afhankelijk van aard en intensiteit van de behandeling:

• Basisoptie: Rond €50 tot €150 per consult voor huisarts of specialist, inclusief eenvoudige diagnostiek (bloedonderzoek, lichamelijk onderzoek).
• Standaardoptie: Circa €300 tot €1000 voor meer uitgebreide diagnostiek (EMG, zenuwgeleiding) en begeleiding door fysiotherapie.
• Premiumoptie: Vanaf circa €2000 en hoger bij complexe behandelingen zoals neuromodulatie of multidisciplinaire zorg in gespecialiseerde centra.

In veel gevallen zijn (gedeeltelijke) kosten gedekt door de Nederlandse basisverzekering, afhankelijk van het zorgtraject en vergoedingregels.

Preventieve maatregelen in Nederland

Preventie richt zich erop het ontstaan of verergeren van neuropathie te beperken:

• Goede regulatie van bloedglucosewaarden bij diabetes
• Vermijden van overmatig alcoholgebruik
• Voldoende inname van vitale voedingsstoffen, zoals vitamine B12
• Conditionerende voetverzorging met regelmatige controles bij de podotherapeut
• Gebruik van aangepaste, ondersteunende schoenen om drukpunten te voorkomen

Toekomstige ontwikkelingen

Onderzoek in Nederland richt zich op nieuwe behandelmethoden, waaronder:

• Verbeterde diagnostiek met behulp van geavanceerde beeldvorming en sensortechnologie
• Ontwikkeling van nieuwe medicaties gericht op regeneratie van zenuwen
• Effect van leefstijlinterventies en voedingssupplementen

Daarnaast wordt er gewerkt aan bewustwordingsprogramma’s om vroegtijdige herkenning van neuropathie te bevorderen en complicaties te verminderen.

Conclusie

Neuropathie aan de voeten is een complexe aandoening met diverse oorzaken en verschijnselen. In 2026 biedt de Nederlandse gezondheidszorg verschillende diagnostische en behandelingsmogelijkheden, waarbij preventie een belangrijke plaats inneemt. Een goede samenwerking tussen patiënt, huisarts, specialist en andere zorgverleners is essentieel voor optimale zorg en kwaliteit van leven.